Genel bakış
Beylerbeyi Sarayı, Boğaz'ın Anadolu yakasında, İstanbul'un Üsküdar ilçesinde yer alan bir Osmanlı yazlık sarayıydı ve adını çevresindeki Beylerbeyi Mahallesi'nden alır. 1863 ile 1865 arasında Sultan Abdülaziz'in emriyle, mimar Sarkis Balyan'ın tasarımıyla inşa edildi ve birkaç yapıdan oluşan bir külliyenin içindeki bir binadır. Bugün saray müzesi olarak ziyarete açıktır.
Burada daha önce, 1832'de Sultan II. Mahmud için yapılmış ahşap bir yazlık saray vardı. Sultan Abdülmecid orada kalırken 1851'de çıkan bir yangının ardından bina uğursuz sayıldı ve kullanılmadan bırakıldı; Abdülaziz onu 1861'de yıktırdı. Bugünkü sarayın inşasına 6 Ağustos 1863'te başlandı ve yapı 1864'te tamamlandı; ancak eşyalarının seçilmesi, yapılması ve yerleştirilmesi daha uzun sürdü ve resmî açılış 21 Nisan 1865'te yapıldı.
Saray kâgirdir; yüksek bir bodrum üzerinde iki katlıdır ve sular kenarında, rıhtımın üzerine, Rönesans, Barok ve doğu ile batı zevkini bir araya getiren bir tarzda inşa edilmiştir. Planı dikdörtgendir; çatı her yüzü saran bir korkuluğun arkasında gizlenmiştir ve alt kat ile üst katı ayıran belirgin bir silme vardır; deniz ve yan cephelerin orta bölümleri üç parça hâlinde dışarı taşar. Pencereler dikdörtgendir ve kemerlerle süslenmiştir; aralarında ve duvar köşelerinde tek ve çift sütunlar bulunur. Birinci kat tümüyle mermerle, ikinci kat ona benzeyen taşla döşenmiştir. İçeride üç giriş, altı büyük salon, yirmi dört oda, bir Türk hamamı ve bir banyo vardır; bunlar kuzeydeki Harem ile güneydeki Mabeyn-i Hümayun olarak ayrılır.
Her iki kat da büyük bir orta salonun çevresinde odalar hâlinde planlanmıştır. Zemin katta denizden gelen suyla beslenen, camla örtülü bir havuz ve salonun köşelerinde dört oda vardır; havuza bakan geniş çift kollu bir merdiven ya da bir servis merdiveni yukarı çıkar. Üstteki büyük salon Kabul Salonu'dur ve yanında iki küçük salon ile denize ve karaya bakan küçük odalar yer alır. İç mekânlar oyma ahşap, sırma işi, resim ve hat ile işlenmiştir. Abdülaziz süslemeyle özellikle ilgilendi ve denize olan tutkusu nedeniyle tavanların bazı çerçevelerine ve kartuşlarına deniz ve gemi motifleri işletti; sülüs ve talik yazılarıyla yazılmış beyitler de vardır. Harem daha sadedir.
Saray uzun bir konuk dizisini ağırlamıştır. İlk önemli yabancı ziyaretçisi III. Napolyon'un eşi Eugénie de Montijo idi; diğerleri Karadağ Kralı I. Nikola, İran Şahı Nasreddin Şah, San Stefano Antlaşması'nı imzalamak üzere İstanbul'a gelen Büyük Dük Nikolay Pavloviç İgnatyev ve Avusturya-Macaristan İmparatoru Franz Joseph idi. Abdülaziz sarayı her yıl, genellikle nisan sonundan itibaren, diğer yazlık konutlarıyla birlikte kullandı ve Avrupa seyahatine karşılık vermek isteyen ve Süveyş Kanalı'nın açılışı nedeniyle saygılarını sunmak isteyen devlet başkanlarını burada kabul etti. 1877–78 savaşı sırasında saray önce mültecileri, sonra yaralı askerleri barındırdı ve tedavi etti. 1909'da mimar Vedat Tek tarafından onarıldı. Balkan savaşlarından sonra güvenliği için Selanik'teki Alatini Köşkü'nden getirilen II. Abdülhamid, hayatının son altı yılını burada ev hapsinde geçirdi ve 10 Şubat 1918'de sarayda öldü.
Cumhuriyet döneminde saray, 1925 tarihli bir kararnameyle Millî Saraylar idaresine geçti. İran Şahı Rıza Şah Pehlevi 1934'te Atatürk'ün konuğu olarak burada ağırlandı ve Balkan Oyunları şenliği 1936'da burada yapıldı; Atatürk o geceyi sarayda geçirdi. Geniş bahçenin bir kısmı karayolları idaresine, bir kısmı deniz astsubay okuluna verildi; yakınında 1973'te Boğaz Köprüsü'nün yapılması çevreyi daha da böldü; hem köprü hem de binalarının çeşitli kurumlarca kullanılması sarayın özgün karakterine zarar vermiştir.
Giriş ücreti
- Beylerbeyi Sarayı · Yerli
- 200 ₺
- Beylerbeyi Sarayı · Yabancı
- 800 ₺
- Beylerbeyi Sarayı · İndirimli
- 100 ₺
Ziyaret saatleri
- Ziyaret saatleri
- 09:00:00 - 17:00:00
Nasıl gidilir
- Ulaşım
- You can reach the palace by İETT buses or minibuses from Üsküdar to Beylerbeyi, or by boat to Beylerbeyi pier.
Ne zaman gidilmeli
- İklim
- Across İstanbul as a whole, monthly mean temperatures run from 6.8 °C in January to 24.7 °C in August; the mean stays between 15 and 25 °C in May, June, July, August, September and October; rainfall is heaviest in December (99 mm) and lightest in July (22 mm). Long-term means for 1950-2025 from the Turkish State Meteorological Service (MGM).
